Militair ambtenarenrecht

Militair ambtenarenrecht

De bijzondere rechtspositie van de militair

De positie van een militair binnen het Nederlandse recht is uniek. Militairen hebben niet alleen bijzondere rechten en plichten, maar ook een eigen rechtspositie die sterk wordt beïnvloed door de specifieke aard van hun werkzaamheden. In het belang van de taakuitoefening van de krijgsmacht kan een militair wereldwijd worden ingezet. Daarbij gelden soms beperkingen op persoonlijke vrijheden. Zo mag een militair bijvoorbeeld geen gebruik maken van het in de Grondwet vastgelegde stakingsrecht.

De rechtspositie van militairen is voornamelijk geregeld in de Wet ambtenaren defensie (Wad) en het Algemeen militair ambtenarenreglement (AMAR). Deze regelgeving bevat bepalingen over onder meer:

  • Aanstelling en beëdiging;
  • Opleiding en functietoewijzing;
  • Verlof en loopbaanontwikkeling;
  • Bevordering en uitzending;
  • Disciplinaire maatregelen en ontslag.

Daarnaast regelt het AMAR de oplegging van rechtspositionele maatregelen zoals een negatief ambtsbericht of ontslag wegens wangedrag evenals ordemaatregelen zoals schorsing.

Bezwaar, beroep en voorlopige voorziening

Wanneer een besluit wordt genomen dat gevolgen heeft voor de rechtspositie van een militair – bijvoorbeeld bij een disciplinaire maatregel zoals ontslag – heeft de betrokkene verschillende rechtsmiddelen tot zijn beschikking.

  • Zienswijze: vóórdat een besluit wordt genomen, kan de militair schriftelijk of mondeling reageren op een voornemen tot het nemen van dat besluit. Deze zienswijze wordt meegewogen in de uiteindelijke besluitvorming.
  • Bezwaar: als er een wijziging plaatsvindt in de rechtspositie van de militair, bijvoorbeeld als hij wordt ontslagen wegens wangedrag, dan kan na bekendmaking van het besluit binnen zes weken bezwaar worden gemaakt bij het bestuursorgaan. Bevindt de militair zich wegens de dienst in het buitenland dan geldt een ruimere termijn van dertien weken voor het indienen van bezwaar.
  • Beroep en hoger beroep: bij een afwijzing van het bezwaar kan de militair in beroep gaan bij de bestuursrechter en vervolgens in hoger beroep bij de Centrale Raad van Beroep.

Het indienen van bezwaar of beroep heeft geen opschortende werking. Om te voorkomen dat een besluit al wordt uitgevoerd, kan de militair bij de bestuursrechter een voorlopige voorziening aanvragen. Hiervoor is wel een spoedeisend belang vereist..

Integriteit en sociale veiligheid binnen Defensie

Binnen Defensie is de afgelopen jaren steeds meer aandacht ontstaan voor integriteit, sociale veiligheid en professioneel gedrag. De Centrale Organisatie Integriteit Defensie (COID) onderzoekt meldingen van mogelijke integriteitsschendingen. Daarnaast behandelt de Commissie Ongewenst Gedrag (COG) klachten over ongewenst gedrag in de zin van de Klachtenregeling Defensie.

De uitkomsten van dergelijke onderzoeken kunnen uiteindelijk leiden tot disciplinaire of rechtspositionele maatregelen, of – indien er sprake is van een strafbaar feit – tot aangifte bij het Openbaar Ministerie.

Onze advocaten begeleiden militairen die te maken krijgen met onderzoeken door de COID of COG en staan hen bij in iedere fase van het proces: van de eerste melding tot aan bezwaar- en beroepsprocedures.

Bijstand door onze specialisten militair ambtenarenrecht

Bent u militair en wilt u juridisch advies over uw rechtspositie, of heeft u te maken met een onderzoek binnen Defensie? Onze advocaten militair ambtenarenrecht staan voor u klaar. Zij beschikken over diepgaande kennis van de complexe regelgeving rondom de rechtspositie van militairen. Wij staan u bij tijdens hoorzittingen, maar ook in bezwaarprocedures, (hoger)beroepszaken en bij onderzoeken van de COID en de COG.

U bent welkom op ons kantoor in Den Haag, maar wij staan militairen bij in heel Nederland én daarbuiten.

Carene van Vliet
Vragen over dit rechtsgebied?
Neem contact op met Carene van Vliet
Frezia Aarts
Vragen over dit rechtsgebied?
Neem contact op met Frezia Aarts

Team militair recht

Carene van Vliet

Advocaat/managing partner

Lotte Janse

Advocaat

Niels Genemans

Advocaat

Frezia Aarts

Advocaat

Actueel

Bij de tijd

woensdag 17 september 2025

Beroepsmilitair weigert uitzending: wat nu?

beroepsmilitair uitzending

Wat gebeurt er wanneer een militair weigert om op uitzending te gaan? Wat zijn de gevolgen van het weigeren voor de loopbaan van een militair? En kan defensie daadwerkelijk overgaan tot ontslag?

woensdag 27 augustus 2025

Militair juristen hebben hun handen vol aan oorlog en herbewapening

Militair recht

De toename van internationale conflicten, de uitbreiding van de Nederlandse krijgsmacht en de inzet van nieuwe technologieën maken dat het militair recht volop in beweging is. Vragen over het oorlogsrecht, de rol van kunstmatige intelligentie bij militaire besluitvorming en de handhaving van internationaal recht zorgen voor intensieve discussies in de juridische wereld.